Wat is Calima? Definitie en risico's
Alles wat je moet weten over het Saharastoffenomeen: definitie, gezondheid en verwachting
Wat is Calima precies?
Calima is een meteorologisch fenomeen dat wordt gekenmerkt door hoge concentraties zwevende stof- en zanddeeltjes uit de Sahara. Het is niet zomaar ,zand': het is een droge aerosol met kwarts, klei en soms verontreinigende stoffen, die het zicht vermindert en de luchtkwaliteit op de Canarische Eilanden aantast. Calima wordt soms geschreven als ,kalima' — beide verwijzen naar hetzelfde Saharastoffenomeen.
Betekenis en oorsprong van Calima
Het woord ,Calima' is Spaans voor atmosferische nevel of waas — de gelige, melkachtige lucht die ontstaat doordat zwevende deeltjes het zicht verminderen. Hoewel de term elke stofnevel kan beschrijven, verwijst het op de Canarische Eilanden vrijwel uitsluitend naar Saharastofepisodes. Het komt voor in officiële weersverwachtingen van AEMET en wordt in de hele Spaanstalige wereld gebruikt om dit fenomeen te beschrijven.
Oorsprong en oorzaken
Het ontstaat in de Sahara wanneer sterke winden zand de atmosfeer in blazen. Oostelijke winden (Sirocco) voeren deze enorme stofwolk mee richting de Canarische Eilanden. Het is het hevigst in de winter (vooral januari en februari) wanneer de passaatwinden afzwakken.
Verschil met mist en smog
In tegenstelling tot mist (waterdampcondensatie) of smog (stedelijke vervuiling) is Calima droog woestijnstof. Het wordt gekenmerkt door een roodachtige of oranje lucht en verminderd zicht zonder hoge luchtvochtigheid.
Symptomen en gezondheidseffecten
Calima kan de gezondheid beïnvloeden. PM10-deeltjes kunnen symptomen veroorzaken zoals droge hoest, oogirritatie, keelkriebel en ademhalingsklachten. Gevoelige groepen (astma, COPD, allergieën, kinderen en ouderen) kunnen sterker worden beïnvloed. Het wordt aanbevolen een zorgverlener te raadplegen bij klachten. Volg altijd het advies van officiële gezondheidsautoriteiten.
Schoonmaak- en verzorgingsgids
Calimastof is schurend en kan oppervlakken beschadigen als het niet goed wordt verwijderd. Voor voertuigen en woningen is extra zorg nodig.
🚗 Autoverzorging
- Gebruik geen ruitenwissers zonder water (krast het glas).
- Spoel eerst af met veel water om het grootste deel van het stof te verwijderen.
- Wrijf niet over de lak wanneer deze droog is.
- Controleer de luchtfilters van de motor na hevige episodes.
🏠 Onderhoud van de woning
- Houd ramen en deuren gesloten om stof buiten te houden.
- Gebruik vochtige doeken voor het schoonmaken van oppervlakken (vermijd droog vegen).
- Maak airco-filters schoon, omdat deze snel verstopt kunnen raken.
- Dek zwembaden of buitenmeubilair buiten af indien mogelijk.
Waarschuwingsniveaus
Luchtkwaliteitsniveaus worden geclassificeerd op basis van de PM10-deeltjesconcentratie: Goed (0–20 µg/m³), Matig (21–50 µg/m³), Ongunstig (51–150 µg/m³) en Zeer ongunstig (>150 µg/m³). Bij ongunstige of zeer ongunstige niveaus worden beschermingsprotocollen geactiveerd en worden waarschuwingen aan de bevolking afgegeven.
Calima vandaag op de Canarische Eilanden
Bekijk de huidige Calima-status van vandaag. Realtime Saharastofkaart, uurverwachting voor Tenerife, Gran Canaria en alle eilanden. Realtime updates.
Controleer je locatie
Selecteer een eiland om de realtime Calima-status en verwachting te zien.
Historische episodes
De Canarische Eilanden hebben memorabele episodes meegemaakt die de archipel lamlegden. Opvallende gebeurtenissen:
De ,SuperCalima'. Alle 8 luchthavens van de Canarische Eilanden gesloten, 120.000 passagiers getroffen. Carnaval en scholen opgeschort. Vrijwel geen zicht.
Op één na hevigst in recente registraties. Vluchten geannuleerd en omgeleid. Rode luchtkwaliteitswaarschuwing geactiveerd.
Storm Celia. Hevige modderregen. Wijdverspreide ademhalingsklachten en schade aan voertuigen.
,Kerst-Calima'. Slechte luchtkwaliteit tijdens de feestdagen. Officiële aanbeveling om buitenactiviteiten te vermijden.
Winter 2023–24: warmste ooit gemeten. Calima aanwezig op 85% van de dagen tussen december en februari.